De Metropoolregio Amsterdam staat voor een grote woningbouwopgave: tot 2040 komen er 175.000 woningen bij. Die groei kan alleen samengaan met een schaalsprong in het regionale OV. Zonder goede bereikbaarheid lopen de regio Haarlem-Amsterdam-Schiphol en de bestaande infrastructuur verder vast.
Haarlem Spaarnepoort wordt een belangrijk nieuw OV-knooppunt binnen deze schaalsprong. Het knooppunt aan de Schipholweg vormt straks een centrale schakel tussen Haarlem, Schiphol en Amsterdam en ondersteunt de ontwikkeling van Haarlem Nieuw-Zuid. In dit gebied realiseert de gemeente Haarlem tot 2030 ruim 6.000 woningen, waarvan de helft betaalbaar.
Spaarnepoort wordt meer dan een busstation. Het nieuwe knooppunt krijgt acht bushaltes, ondergrondse fietsenstallingen voor circa 2.500 fietsen en een nieuwe voetgangerspassage die verschillende stadsdelen en het omliggende park met elkaar verbindt. Daarmee wordt het een nieuwe entree van Haarlem en een belangrijke voorziening voor de groeiende stad.
De wooncrisis vraagt om een pragmatische aanpak: bouwen van woningen en tegelijkertijd afspraken maken over een goede regionale bereikbaarheid.”
Jelle Postma
VINU-er Jelle Postma was verantwoordelijk voor de ‘dealmaking’ rondom Spaarnepoort: het begeleiden van afspraken tussen de betrokken regionale overheden – gemeente Haarlem, GR Bereikbaarheid Zuid-Kennemerland, provincie Noord-Holland en Vervoerregio Amsterdam – en de samenwerking met de Rijksoverheid. De uitdaging was om verschillende ambities bij elkaar te brengen: de woningbouwopgave, de verbetering van regionale bereikbaarheid en de bekostiging van de benodigde infrastructuur. Een bekostigingsstrategie met verschillende scenario’s hielp om het project bestuurlijk en financieel op de agenda te houden en de benodigde afspraken tussen partijen te maken.
Het resultaat is dat Spaarnepoort de stap heeft kunnen maken van ambitie naar realisatie. De afspraken over bekostiging en samenwerking leidden tot een succesvolle aanbesteding van het OV-knooppunt. In 2025 is gestart met de realisatie. Naar verwachting wordt het knooppunt in 2029 opgeleverd.
Voor Jelle is Spaarnepoort een voorbeeld van de manier waarop VINU werkt aan complexe stedelijke opgaven. “Bereikbaarheid en woningbouw kunnen niet los van elkaar worden gezien. De kunst is om partijen met verschillende belangen samen te brengen en te zorgen dat ambities worden vertaald naar concrete afspraken en uitvoering.”
Afbeelding: BoschSlabbers Landschapsarchitecten, ZJA
